- Hoşgeldiniz

KAYITLI ÜYE GİRİŞİ

YENİ ÜYELİK

ÖNE ÇIKAN HABERLER

Yalan Söyleme -2

Yalan Söyleme -2 sitemize 21 Mart 2021 tarihinde eklenmiş ve 0 kişi tarafından ziyaret edilmiş.

Tevfik Fikret Anaokulu Rehberlik Servisi Bülteni (7)                                       31.03.2005

Sevgili Anne ve Babalar,

Zaman zaman çocuklarımızın doğruyu söyleyip söylemediğinden şüphe duyarız. Olmamış şeyleri olmuş gibi, olanları da abartarak anlattıklarına tanık olmuşuzdur. Söylediklerinin gerçekle ilgisinin olmadığını gözlemişizdir. Böyle durumlarla karşılaştığımızda da hepimizin aklına gelen; “Acaba, çocuğum bana yalan mı söylüyor?” olur.

            Çocuklar gerçeklik duygusunu geliştirene kadar gerçek olan ile gerçek olmayanı ayırt edemezler. Bu nedenle çocuklarda, “doğruyu değiştirerek anlatma davranışını” gelişim süreci içinde belli bir döneme kadar normal olarak kabul ediyoruz. Çocuklarda 6-7 yaşına kadar tam olarak gerçeklik duygusu gelişmemiştir.  Bu yaşa kadar hayal gücünün ve yaratıcılığının zengin olması nedeniyle de çocuklar gerçek dışı şeyler anlatabilirler. İlk çocukluk dönemi olarak kabul edilen 2-6 yaşlar arasında, çocuğun olayları ve durumu değiştirerek anlatma davranışına yalan demiyoruz. Fakat bu gibi davranışlarla karşılaştığımızda da, çocuğumuza gösterdiğimiz tepki bu davranışın gelişmesine ya da ortadan kalkmasına neden olur.

            Çocukları yalan söylemeye ya da olayı değiştirerek anlatmaya iten birçok neden vardır. Çocuk, korktuğu ya da baskı altında olduğu zamanlarda, hatalı veya yanlış olduğunu düşündüğü bir davranışını gizlemek için yalan söyleyebilir. Çevresindeki insanların dikkatini çekmek için ya da başkalarının övgüsünü ve beğenisini kazanabilmek için olayları ve kendisini olduğundan farklı gösterebilir. Çevresindeki insanların sevgisini bir başkasıyla (kardeş ya da arkadaş) paylaşmak istemedikleri için yalana başvurabilir. Kendilerini mutsuz hissettikleri için olayları değiştirerek anlatmaya çalışabilirler. Çevresindeki insanlar tarafından takdir edilmek için yalan söyleyebilirler.

Çocuklarda gelişim süreci içinde gerçek ile hayal olanı birbirinden ayırt etmeye başladıkça ve kendine olan güveni arttıkça gerçeği değiştirme ihtiyacı da ortadan kalkar. Okul öncesi dönemde, çocuklarımızın olayları değiştirerek anlatma davranışı ile ilgili olarak dikkat etmemiz gereken bazı noktalar vardır. Çocuklarımızın bu gibi davranışları karşısında tepkilerimizi gözden geçirmemiz gerekmektedir.

Çocuğumuz bizim istemediğimiz bir davranışı yaptığı zaman örneğin en kıymetli vazomuzu kırdığında, “ben kırmadım” diyorsa bu davranışının sebebi çocuğun korku duygusundan kaynaklanan kendini koruma davranışı olabilir. Bu gibi davranışlar karşısında anne-baba olarak çocuğa kızmak, yalan söylediğini yüzüne vurmak çocuğun kişiliğini olumsuz yönde etkileyebilir. Korkudan kaynaklanan yalan söyleme davranışını çocuk sergiliyorsa “yanlış hatırlıyorsun herhalde” şeklinde yaklaşabiliriz.

Çevresindeki insanların dikkatini çekmek istediği için gerçekte olmayan yaşantıları gerçekmiş gibi anlatıyorsa da “çok şakacısın, şaka yapıyorsun” gibi yaklaşımlarla çocuğun kendi dünyasının dışına çıkması önlenebilir.

Çocuklar kendilerini mutsuz hissettikleri zaman da yalana başvurabilirler. Örneğin, anne-babası sürekli kavga eden bir çocuk, çevresindekilere anne-babasının hiç kavga etmediğini ya da çok iyi geçindiklerini söyleyebilir. Böyle bir durum karşısında da yalanı ortaya koymadan “sanırım çok üzüldüğün için böyle konuşuyorsun, hadi gel biraz sohbet edelim” şeklinde yaklaşılabilir.

Yeni doğan kardeşini ya da arkadaşını kıskandığı için de çocuklar yalan söyleyebilir. Kıskançlıktan söylenen yalanlarda çocuk, “yalan söylüyorsun” gibi bir yaklaşımla karşılaştığında sinirlenip ağlayabilir ve onunla inatlaşmak doğru bir davranış değildir. Bu gibi davranışlar karşısında bu yalanları duymazdan gelerek çok fazla üstüne düşmeyerek, bu sürecin geçmesi sağlanabilir.

Çocuklar anne-babası ve öğretmeni tarafından takdir edilmek için de yalana başvurabilirler. Böyle durumlarda onu kendi gerçekliğine çekmek için önceden takdir ettiğiniz bir yaşantı hatırlatılarak onunla gurur duyduğunuz söylenebilir.

Çocuklarımızın dürüst ve sözüne güvenilen bireyler olabilmesi için öncelikle anne-baba olarak onu yalan söylemeye iten nedenler üzerinde durmalıyız. Onunla kurduğumuz iletişim, sergilediğimiz tutum ve davranışlar da bu davranışın gelişmesinde önemlidir. Doğruyu söylediğinde azarlanmayacağına, cezalandırılmayacağına inanan çocuk yalan söylemeyecektir. Onun isteklerini ve ihtiyaçlarını onunla paylaşarak, ona destek olacağımızı hissettirmeliyiz. Çocukların taklit yoluyla öğrendiklerinden hareket ederek ona bu konuda da doğru model olmalı ve onu anlamaya yönelik iletişim kurmalıyız.

Sevgiyle…

Sitemizdeki Benzer İçerikler

Yorumlar

İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz
İlgili Terimler :