- Hoşgeldiniz

KAYITLI ÜYE GİRİŞİ

YENİ ÜYELİK

ÖNE ÇIKAN HABERLER

Öğrenme İş Birliği

Öğrenme İş Birliği sitemize 11 Nisan 2021 tarihinde eklenmiş ve 0 kişi tarafından ziyaret edilmiş.

Isbirligine Dayali Ögrenme Yöntemi  Gönderen: Mehmet Güler 

ISBIRLIGINE DAYALI ÖGRENME YÖNTEMI   (ISBIRLIKLI ÖGRENME)   GIRIS    Isbirligi düsüncesi insanlik tarihi kadar eskidir. Ilkel toplumlarda vahsi hayvan saldirisi dogal afet v.b. olaylarla basa çikmak, biyolojik yasami sürdürmek için avcilik, yiyecek toplama gibi etkinlikler isbirligi ile olmustur.   Bizim kültürümüzde de isbirligine özel önem verilmektedir. Bu önem “imece” geleneginde ve “bir elin nesi var iki elin sesi var”, “anca beraber kanca beraber” atasözlerinde açikça görülmektedir.   Bireyler gibi toplumlarda varliklarini sürdürebilmek için isbirligi yapmak zorundadirlar. Birbirlerinden hammadde alimindan felaket zamanlarinda dayanismalarina (Izmit depreminde bu tür olaylar yasanmistir), çevre sorunlarini çözmek için ortak bir strateji olusturmalarina kadar birçok alanda toplumlararasi isbirligi söz konusudur.   Isbirligi gibi isbirlikli ögrenmenin temelleri de oldukça eskiye dayanmaktadir. Birçok ögretmen isbirlikli ögrenme kavramini bilmeden bu yöntemi uygulamis olabilir. Örnegin köy enstitüleri ve birlestirilmis siniflarda üst siniftaki ögrencilerin, alt siniftaki ögrencilerin ögrenmesine katkida bulunduklari belirtilmektedir. Dewey (1957), isbirligini demokratik yasamin bir geregi olarak görmekte, isbirligi becerilerinin kazanilabilmesi için sinifta isbirligine yer verilmesi gerektigine inanmaktadir. Böylece ögrenciler yanlizca seçim yapmayi, kararlara katilmayi degil ayni zamanda baskalarinin haklarina saygi göstermeyi, onlari anlamayi ve baskalariyla birlikte çalismayi ögrenecektir.   Sosyal Psikoloji alaninda çalisan ve Johnson ve Johnson modelinin temelini olusturan Deutsch, 1949 yilinda yayinladigi ve daha sonra klasiklesen makalesinde sosyal etkilesimi a) yarisma, b) isbirligi ve c) bireysel çalisma olmak üzere üçe ayirmistir. Bu çalisma sonucunda isbirligi grubunda çalisan üniversite ögrencilerinin yarisma grubundakilere göre daha olumlu etkiler altinda kaldiklari ortaya çikmistir. Isbirlikli ögrenme ortamlarinda üyeler birbirine yardimci oldugu için hoslanma, yarisma ortaminda ise engellemeye çalistiklari için hoslanmama durumlari egemen olur.   Isbirlikli ögrenme basta ABD olmak üzere birçok ülkede yogun bir ilgi görmesine ragmen ülkemizde henüz yeni bir konudur. Su anda çok az sayida sinifta uygulanmaktadir.    ISBIRLIKLI ÖGRENME NEDIR? NE DEGILDIR?    Isbirlikli ögrenme, ögrencilerin küçük gruplar olusturarak -bir problemi çözmek ya da bir görevi yerine getirmek üzere- ortak bir amaç dogrultusunda birbirlerinin ögrenmesine yardim ederek birlikte çalisma yoluyla bir konuyu ögrenme yaklasimidir. Ancak her grup çalismasi da isbirlikli ögrenme degildir. Örnegin ögrencilerin yetenek ve basari durumlarina göre gruplandirilmasi isbirlikli ögrenme degildir.   Bir grup çalismasinin isbirlikli ögrenme olabilmesi için gruptaki ögrencilerden beklenen hem kendilerinin hem de digerlerinin ögrenmesini en üst düzeye çikarmaya çalismaktir. Bir baska deyisle isbirlikli ögrenme öyle düzenlenir ki gruptaki her üye gruptaki diger üyeler basarmadan kendisinin de basaramayacagini bilir ve bu nedenle diger arkadaslarinin ögrenmesine yardimci olur. Sonunda elde edilen basari tek tek bireylerin katkisiyla elde edilmis grup basarisidir. Isbirlikli ögrenmenin gerçeklesebilmesi için bir gruptaki bireylerin birbirinden bagimsiz olarak isin bir kismini yapmalari da yeterli degildir. Isbirligi için ögrencilerin birbiriyle etkileserek birbirine yardimci olmasi ve ortak bir ürün ortaya koymasi esastir.     ISBIRLIKLI ÖGRENME TEKNIKLERI  1) Birlikte ögrenme   En önemli özellikleri; grup amacinin olmasi, düsünce ve malzemelerin paylasilmasi, is bölümü ve grup ödülüdür. Ilk uygulamalari sirasinda ögrencilerin bir tek ürün ortaya koymak için grup halinde çalismasi; düsüncelerini malzemelerini paylasmalari, sorulari ögretmenden önce birbirine sormalari; grup ediminin ödüllendirilmesi saglanmistir.   2) Akademik çeliski   Akademik çeliski stratejisi en “güçlü, dinamik, heyecan verici, katilim saglayici,” ancak en az kullanilan ögrenme stratejilerinden biridir. Bunun nedenleri (a) çeliskinin bir ögretim stratejisi olarak nasil kullanilacaginin tanimlanmamis olmasi, (b) ögretmenin akademik çeliskiyi nasil uygulayacagi konusunda yetistirilmemis olmasi (c) genel olarak insanlarin çeliskiden çatismadan korkmalaridir.   Oysa saglikli bir ögrenme durumunda çatismalar, çeliskiler kaçinilmazdir. Çeliski bir ögrenim firsati olarak kullanilabilir. Akademik çeliski kritik düsünmenin akilci yargilara ulasmanin ögretilmesinde etkili olabilecek bir stratejidir. Ilk, orta ve yüksek ögretim siniflarinda Sosyal ve Fen Bilimlerinde, mühendislikte uygulanmaktadir.     (1) Öneri hazirlama, (2) görüslerin sunulmasi, (3) savunma, (4) karsit görüsü anlama ve (5) bir karara varma asamalarindan ibarettir.   Bu süreç sirasinda uyulmasi gereken birtakim kurallar vardir:   1. Insanlari degil düsünceleri elestirmek   2. Herkesin birlik oldugunu animsamak   3. Herkesin katilimini tesvik etmek   4. Katilmasa bile herkesin görüsünü dinlemek   5. Anlasilmayan yerlerin tekrar açiklanmasini rica etmek   6. Konunun iki yönünü de anlamaya çalismak   7. Önce bütün bilgileri toplayarak sonra birlestirmek   8. Düsüncelerini degistirmek için birçok iyi nedeninin olduguna inanabilmek.     Akademik çeliskilerin yapici olabilmesi için bazi kosullarin yerine getirilmesini gerektirmektedir.   1. Isbirlikli amaç yapisi: Iletisimi destekleyici bir hava olusturur, duygu ve düsüncelerin dikkate alinmasini saglar.   2. Üyelerin heterojenligi: Kisilik, cinsiyet, tutum, özgeçmis sinif, bilgi yetenek öz. dagilimi.   3. Bilgi dagilimi: ne kadar çok bilgi verilirse ögrenme o kadar kaliteli olur.   4. Olumlu anlasmazlik: Çeliskinin yapici olarak kullanilmasi için birbirlerinin düsüncelerini kabul etmeseler bile kisisel yeteneklerini kabul etmelidirler. Karsidakinin görüsünü anlama ve düsünceler arasindaki farklari açikliga kavusturma becerisi gelistirir.   5. Mantikli tartisma: Çeliski sirasinda ögrenciler düsünce üretmek, ilgili bilgileri toplayip örgütlemek, mantik süzgecinden geçirmek geçici sonuçlara ulasmak gibi etkinliklerde bulunurlar. Mantikli tartisma üst düzey akil yürütmeyi gerektirir.   3) Ögrenci takimlari   Bu gruptaki tekniklerin en önemli özelligi ögretimsel hedeflere bütün takim üyelerinin ulasmasi kosuluyla elde edilebilecek takim amaci ve takim basarisini vurgulamasidir. Bir baska deyisle ögrencilerden beklenen takim halinde bir sey yapmak degil takim halinde ögrenmektir.   4) Grup arastirmasi   Grup arastirmasi yöntemi de bireyler arasi diyaloga dayanir. Siniftaki ögrenmenin duyussal ve sosyal yönlerine önem verilir. Verilen bir konu üzerinde arastirma yapilarak grup halinde rapor hazirlanmasi,sunumu ve degerlendirilmesi ögrenciler tarafindan yapilir.   5) Isbirligi-Isbirligi   Egitimin ögrencilerin dogal merak, zeka ve yeteneklerini ortaya çikarici bir ortam hazirlamak anlayisidir. Bu yöntemde ögrencilerin önce kendilerini sonra dünyayi anlamalari sonra bunu digerleriyle paylasmak üzere isbirligi yapmalarini saglayacak biçimde düzenlenmistir.   6) Birlestirme   Konu grup içindeki üyelere parçalanarak dagitilir. Herkes kendi konusu üzerinde çalisarak uzmanlasir. Sonra grup üyeleri birleserek kendi tecrübelerini digerlerine aktarirlar.   7) Birlikte soralim birlikte ögrenelim   Hazira konma etkisini ortadan kaldirmaya yani olumlu bagimlilik ,bireysel degerlendirilebilirlik grup ürünü ve ödülü ile yüz yüze etkilesim özelliklerine özel bir önem verilmistir. (Açikgöz 1990)   8) Bulus   9) Birlestirme II     ISBIRLIKLI ÖGRENME NASIL UYGULANIR?     TEKNIK SEÇIMI    Dersin amacina, konuya, ögrencilerin ögrenme düzeyine yetenek vb. özellikleri ile gereksinimlerine ve eldeki olanaklara bakilarak bir teknik seçilir.     SINIF DÜZENI  Isbirlikli ögrenmenin uygulanabilmesi için ögrenciler dizi dizi siralarda degil birbirini görebilecek ve rahatça iletisim kurabilecek biçimde gruplar halinde oturmalidirlar. Bu nedenle siralar grup üyelerinin bir arada oturabilecegi sekilde konmali ve gruplar arasinda belli bir mesafe birakilmalidir.   PLANLAMA   Her ögretim etkinliginde oldugu gibi isbirlikli ögrenme uygulamalarinda da planlama gereklidir. Planlama sirasinda her seyden önce isbirlikli ögrenmenin, dersin hangi asamasinda ne kadar süre ile kullanilacagi saptanir. Bu, dersin amacina, konusuna, ögrencilerin düzeyine bakilarak yapilir.   GRUPLARIN OLUSTURULMASI   Grup büyüklügünün 2-6 arasinda olmasina ve gruplarin yetenek, cinsiyet, basari durumu, etnik köken vb. özellikler açisindan heterojen olmasina özen gösterilmelidir.   Siniftaki ögrenci sayisi, grup büyüklügüne yani her grupta bulunmasi öngörülen ögrenci sayisina bölünür. Böylece sinifta kaç grup olusturulacagina karar verilir. Örnegin 40 kisilik bir sinifta dörder kisilik 10 grup olusturulur. Daha sonra ögrencilere gelisigüzel 1-10 arasi numara verilir, ayni numarayi tasiyan ögrenciler bir araya gelerek gruplari olustururlar.   Bazen sinifta ayni mevsimde doganlarin adi ayni harfle baslayanlarin, adinda ayni harfi tasiyanlarin bir grup olusturmalari istenebilir. Bu ögrencileri seçkisiz yolla gruplandirmada kullanilabilir.   Arastirma sonuçlari,ögrencilerin asil bir grubunun olmasini ancak sinifin kaynasmasinin saglanabilmesi için ögrencilerin sik sik grup degistirmelerini ve birbiriyle hiç çalismamis olanlarin grup olusturmalarinin saglanmasini gerekli görmektedir.   GRUP IÇINDE ROLLERIN DAGITILMASI     Roller: Malzeme getirici, yazici, okuyucu, sözcü, gözcü, kontrol edici, kolaylastirici, destekleyici, özetleyici, is bittikten sonra temizleyici. Bu rollerin ögrencilere dönüsümlü olarak dagitilmasina özen gösterilmeli, herkesin katkisini gerektirecek sekilde hazirlanmali. Isminin bas harfinin alfabetik siradaki yeri, dogum günleri siralamasi gibi yöntemlerle roller ög. Dagitilabilir.     SES TONU     Ögrenciler, ses tonunu kendi arkadaslari duyabilecegi kadar yüksek diger gruplarin rahatsiz olmayacagi kadar alçak tutmalidir. Zaten grup kendi isi için mesgul olacagindan gürültü rahatsiz edici olmaz.     GEÇIMSIZLIK     Çok ender birbirleriyle çalismak istemeyen ögrenciler çikabilir. Bu durumda ög. Zorlamadan birlikte çalismanin önemi belirtilmelidir Birlikte çalismanin verdigi tadi almalari saglandiktan sonra sorun kalmaz.     ÖGRETMENIN ROLÜ    Isbirlikli ögrenme yöntemini uygulayan ögretmenlerin ögrenme etkinliklerini seçmek ve uygulamak, sinifi yönetmek kurallar koymak, konu alani uzmanligi model olma vb. birçok rolünde bir degisiklik olmaz. Ögretmen yine ögrencilerin çevresini düzenleyen ögrencilerin ögrenmesinden sorumlu olan kisidir. Farkli olan ögretmenin bu islevini ögrencilerle paylasarak yerine getirmesidir. Örnegin ögrencilere söylediklerinin aynen yapilip yapilmadigini kontrol etme, ögrencinin yaptigi her yanlisi düzeltme ve sordugu her soruyu yanitlama gibi agir bir yükü tek basina tasimaz. Çünkü isbirlikli ögrenmede bu sorumluluklar gruba aittir. Grupta hiç kimsenin bilmedigi sorular ögretmene sorulur. Ögrencilere isbirligi becerilerini ögretmis gruplarini olusturmus ve yapacaklarini açiklamis ögretmenin isinin, geleneksel siniftakine göre daha kolay oldugu söylenebilir.   Ögretmen dersin amaçlarini saptayip malzemeleri saptadiktan sonra ne yapilacagini açiklar ve ögrenciler çalismaya baslar.   Ancak bu açiklamalara bakarak ögretmenin ögrencileri tümüyle serbest birakabilecegi onlar çalisirken baska isler yapabilecegi düsünülmemelidir. Ögretmenin yapmasi gereken sey çalismakta olan gruplar arasinda dolasarak ögrencilerin verilen isi isbirligi içerisinde yapip yapmadiklarini izlemek durgun olan gruplari sorular sorarak hareketlendirmek,izledikleri hakkinda ögrencilere dönüt vermek, ögrencilerin takildiklari noktalarda bilgi vererek, soru sorarak yardimci olmak islerin yürümedigini fark ettigi an oraya giderek islerin yürümesini saglamak, ögrenciler arasinda kaçinilmaz olarak ortaya çikan çatismalarin baris içinde çözümünde yardimci olmaktir.   ÖGRETMENIN YARATICILIGI   Genel olarak ögretimde son derece önemli olan ögretmenin yaraticiligi yani ögretimin amaçlarina ulasmayi kolaylastiracak özgün yöntemler, çözümler gelistirebilmesi (Ün, 1987)- isbirlikli ögrenme içinde önemlidir. Her ögretmen, bu kitapta önerilen yöntem, teknik ve ilkelere yenilerini ekleyebilir, isbirlikli ögrenmenin özünü degistirmeden bazi küçük degisiklikler ve uyarmalar yapabilir. Örnegin, bazi tekniklerde önerilen çalisma yapraklari yerine alistirma kitaplari kullanilabilir. Önemli olan isbirlikli ögrenmenin temel ilkelerinin uygulanmasidir.    ÖGRENCININ ROLÜ    Isbirlikli ögrenmede, ögretmenin rolünün yani sira ögrencinin de rolü degisir. O artik, geleneksel sinifta oldugu gibi, ögretmenin sunduklarini edilgin bir biçimde alan, arkadaslarini geçmeye çalisan ögrenci degildir. Tersine kendinin ve arkadaslarinin ögrenmesinin sorumlulugunu tasiyan, ögrenme etkinlikleri sirasinda bazen ögrenci, bazen ögretici olan, arastiran, soru soran, yanit veren, karar alan, konusan, kisacasi etkin bir ögrencidir. Isbirlikli ögrenmenin en güzel yani, bu ögrenci davranislarini birkaç ögrenciden degil bütün ögrencilerden beklenmesidir.     ISBIRLIGI BECERILERININ ÖGRETILMESI    Isbirligi yapma becerileri dört grupta kullanilabilir.   a) Iletisim   b) Güvene dayali hava yaratma ve onu sürdürme   c) Liderlik   d) Yaratici çeliskiyi kullanma     a) Etkili bir iletisim için gerekli özellikler:   1) Duygu düsünceleri net ve anlasilir biçimde iletmek,   2) Mesajlarinizi, dolaysiz olarak ve anlasilmasi için gerekli açiklamalari da katarak göndermek,   3) Sözel ve sözel olamayan mesajlari uyumlu hale getirmek,   4) Mesaji çesitli kanallarla iletmeye çalismak,   5) Mesaji alanin tepkileri hakkinda bilgi sahibi olmaya çalismak,   6) Mesaji alicinin düzeyine alicinin düzeyine uygun olusturmak,   7) Iletisim sirasinda hissedilenler,   8) Karsinizdakinin davranislarini yargilamadan tanimlamak,   9) Aldiginiz mesaji yargilamadan almaya çalismak,   10) Karsidakinin mesajindan ne anladigini açiklamak,   11) Karsidakinin anlatmak istedigini anlamaya çalismak.     b) Güvene dayali bir çevre için gerekli özellikler:   1) Açiklik: Konuyla ilgili duygu, düsünce ve tepkilerin paylasilmasi,   2) Paylasma: Amaca ulasmak için gerekli malzeme ve kaynaklari baskalarina sunma,   3) Kabul: Baskalarini ve onlarin katkilarini dikkate alma,   4) Destek: Karsisindakilere onun bazi konularda güçlü oldugunu hissettirme,   5) Isbirligi beklentisi: Kendisinin ve digerlerinin isbirligi yapacagini ummak.     c) Liderlik:   Isbirlikli ögrenme gruplarindaki liderligin paylasmali liderlik olmasinda yarar görülmektedir. Bunun temelinde iki düsünce vardir. Birincisi her grup üyesi lider olabilir, ikincisi liderlik islevlerinin her biri degisik grup üyeleri tarafindan gerçeklestirilebilir.     d) Yaratici çeliskiyi kullanma:   Isbirlikli ögrenme gruplarinda çeliskiler çikabilir ve bunlar yaratici biçimde kullanilabilir. Bunu saglamak için sahip olunmasi gereken özellikler:   1) Çeliskiler: Kazanilip kaybedilen degil de farkli görüslerin açikliga kavusturulacagi problem çözme durumu olarak ele almak,   2) Insanlari degil, düsünceleri elestirmek,   3) Farkli görüsleri uygun bir biçimde ortaya koymak,   4) Karsisindakini anlayabilmek için olaya onun bakis açisindan bakmak.       ISBIRLIGI IÇIN;   GRAVES’ LER (NANCY, TED) TARAFINDAN KONULAN ILKELER:     1- BÜTÜNLESMIS GRUPLAR   2- HER BIREY TEK BASINA DEGERLIDIR   3- KATKIDA BULUNMA FIRSATI   4- ROLLERIN DEGISTIRILMESI   5- GRUBUN BASARILI OLMASI DURUMUNDA ÖDÜLLENDIRME   6- BIR GRUBA AIT OLMA   7- HERKESIN KARSISINDAKINE YARARLI OLABILECEK BIR YETENEGI VARDIR   8- ÖGRENCILER ISBIRLIGI YAPMAYI SOMUT ISLERLE DAHA KOLAY ÖGRENIRLER    ISBIRLIGI IÇIN GEREKLI KOSULLAR    1- GRUP ÖDÜLÜ: Üyelerin basarili olabilmesi için önce grup basarili olmalidir.     2- OLUMLU BAGIMLILIK: Bireylerin ortak amaç ve ödül için çabalarini birlestirecekleri bir durum yaratir.   · Olumlu ürün bagimliligi.   · Olumlu araç bagimliligi ile elde edilir.     3- BIREYSEL DEGERLENDIRILEBILIRLIK: Grup basarisinin bireylerin ögrenmesine bagli olmasidir. Her ögrencinin ögrenme malzemesini ögrenme ve yapilmasi gerekenleri yapma sorumlulugudur.     4- YÜZ YÜZE ETKILESIM: Grup üyelerinin birbirinin çabasini özendirmesi ve kolaylastirmasidir.     5- SOSYAL BECERILER: Ögrencilere kisiler arasi iliskilerin nasil olmasi gerektiginin ögretilmesi ve kullanimina özendirilmeleridir.     6- GRUP SÜRECININ DEGERLENDIRILMESI: Grup üyelerinin hangi davranislarinin katki getirip getirmediginin hangi davranislarin sürmesi hangilerinin degismesi gerektiginin saptanmasidir.     7- ESIT BASARI FIRSATI: Ögrencilerin gruplarina kendi edimlerini gelistirerek katkida bulunmasidir. Özel puanlama yöntemi ile uygulanabilir.    ISBIRLIGINI ENGELLEYEN DURUMLAR    1. HAZIRA KONMA ETKISI: Grup üyesi isi kendi payina düsen kismini yapmaz yada grup ürününe esit katkida bulunmaz.     2. SÖMÜRÜLME ETKISI: Grupta bazi üyelerin hazira konacagini fark eden üyenin bunu önlemek için çabalarini azaltmalari,     3. ZENGININ DAHADA ZENGINLESMESI: Durumu iyi olanin liderlik rolleri alarak yapilan isten daha fazla yararlanmasi, böylece iyi bilen daha iyi ögrenirken kötü bilenin durumunu daha da kötüye gitmesi,     4. SORUMLULUGUN KARISMASI   · Daha iyi durumda olan ögrencileri, daha kötü durumda olan ögrencilerin önerilerine ve açiklamalarina deger vermemesi   · Grup büyüklülügünün artmasi ile bireysel çabalarin düsmesidir.     Ayrica islevsel olmayan is bölümü, yikici çatisma gereksiz yere otoriteye bagimlilik gibi etkenler.   ISBIRLIKLI ÖGRENMENIN AVANTAJLARI      1. Isbirlikli ögrenmenin bilimsel ve duygusal ögrenme türleri üzerinde baska yöntemlere göre daha olumlu etkileri vardir.     2. Akademik basariyi özellikle karmasik üst düzey ögrenmeler de arttirmakla kalmamakta ögrencinin kendisine olan güveni konu alanina iliskin tutum ve ilgi gibi özelliklerini de artirmaktadir.     3. Ögrencileri yasama hazirlar.     4. Ögrencilerin derse katilimini arttirir. Ögretmenin yükünü hafifletir.     5. Ögrenme güçlüklerini ve eksikliklerini aninda giderir.     6. Bir anlamda ögretimi bireysellestirmektedir.     7. Kullanisli bir yöntemdir.     8. Istenmedik yan ürünü saptanmamistir.   9.Maliyeti düsüktür.   KAZ GIBI OLMAK   Göç eden yaban kazlarinin havada süzülürken “V” seklinde uçtuklarini görmüssünüzdür…Bilim adamlari kazlarin neden bu sekilde uçtuklarini arastirmislar ve su sonuçlari bulmuslar:   1-”V” seklinde uçuldugunda, uçan her kus, kanat çirptiginda arkasindaki kus için, onu kaldiran bir hava akimi yaratiyormus. Böylece “V” seklindekinde uçan kaz grubu, birbirlerinin kanat çirpislari sonucu ortaya çikan hava akimini kullanarak uçus menzillerini %70 oraninda uzatiyorlarmis.   Kissadan Hisse(*):Belli bir hedefi olan ve buna ulasmak için bir araya gelen insanlar, hedeflerine daha kolay ve çabuk erisirler.   2-Bir kaz “V” grubundan çiktigi anda güçlük çekiyor. Çünkü diger kuslarin yarattigi hava akiminin disinda kalmis oluyor.   Kissadan Hisse:Eger kafamiz bir kaz kadar çalisiyorsa; bizimle ayni yöne gidenlerle bilgi alisverisini ve isbirligini sürekli kilariz.   3-”V” grubunun basinda giden kaz hiçbir hava akimindan yararlanamiyor. Bu yüzden digerlerine oranla daha çabuk yoruluyor. Bu durumda en arkaya geçiyor ve hemen arkasindaki kaz lider konuma geçiyor .   Kissadan Hisse:yaptiginiz her isi, yeri ve zamani geldiginde bir baskasina birakmak gerekiyor   4-Uçus hizi yavasladiginda gerideki kuslar, daha hizli gitmek üzere öndekileri bagirarak uyariyorlar.   Kissadan Hisse:Ilerlemek ve yol almak için bazen baskalarinin uyarilarina gereksinim duyariz. Bundan alinmamaliyiz; tam aksine, böyle uyarilari sevinç ve taktirle karsilamaliyiz.   5-Gruptaki bir kus hastalanirsa ya da bir avci tarafindan vurulup uçamayacak duruma gelirse; düsen kusa yardim etmek üzere gruptan iki kaz ayriliyor ve korumak üzere hasta yada yarali kazin yanina gidiyor.   Kissadan Hisse:Adam olmak sadece insanlara özgü degil.

Sitemizdeki Benzer İçerikler

Yorumlar

İlgili Terimler :